ભારતીય સિનેમામાં વર્ષોથી અનેક સમાજોની વાર્તાઓ રજૂ થતી આવી છે, પરંતુ આદિવાસી સમાજની સંસ્કૃતિ, સંઘર્ષ, પરંપરાઓ અને જીવનશૈલીને કેન્દ્રમાં રાખતી ફિલ્મો ખૂબ ઓછી બની છે. ‘કડકનાથ’ એવી ફિલ્મ છે જે માત્ર મનોરંજન પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ આદિવાસી સમાજની ઓળખ, ગૌરવ અને સંસ્કૃતિને પડદા પર રજૂ કરવાનો એક મહત્વપૂર્ણ પ્રયાસ છે.
આદિવાસી સમાજની પોતાની આગવી ભાષા, લોકગીતો, નૃત્યો, તહેવારો, જીવન મૂલ્યો અને કુદરત સાથેનો સંબંધ સમગ્ર વિશ્વ માટે પ્રેરણારૂપ છે. આવી ફિલ્મો દ્વારા આ વિશિષ્ટ વારસો માત્ર આદિવાસી સમાજ સુધી જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર સમાજ સુધી પહોંચે છે. જ્યારે લોકો પોતાની સંસ્કૃતિને મોટા પડદા પર જુએ છે, ત્યારે તેમની અંદર ગૌરવ અને આત્મવિશ્વાસની લાગણી વધુ મજબૂત બને છે.
કડકનાથ મૂવી જે આદિવાસી જીવન પર આધારિત છે અને દાહોદના ૧૫ થી ૧૬ આદિવાસી ગામોમાં શૂટ થયું છે. જે આદિવાસી જીવન, આદિવાસી રીતિ રિવાજો , આદિવાસીઓના પ્રશ્નો દર્શાવતી એક ક્રાઈમ ડ્રામા મૂવી છે.
આ ફિલ્મ જોવાનું બીજું મહત્વનું કારણ એ છે કે જ્યારે આદિવાસી સમાજ પોતાની ફિલ્મોને ટેકો આપે છે, ત્યારે નિર્માતાઓ અને દિગ્દર્શકોને પણ ભવિષ્યમાં આવી વધુ ગુણવત્તાસભર ફિલ્મો બનાવવાની પ્રેરણા મળશે. જો દર્શકોનો સારો પ્રતિસાદ મળશે, તો વધુ આદિવાસી કલાકારો, લેખકો, સંગીતકારો અને ટેકનિશિયનોને ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં પોતાની પ્રતિભા બતાવવાની તક મળશે.
આજના યુવાનો માટે પણ ‘કડકનાથ’ જેવી ફિલ્મો ખૂબ જ મહત્વની છે. તે તેમને પોતાની સંસ્કૃતિ અને મૂળ સાથે જોડાયેલા રહેવાની પ્રેરણા આપે છે અને સાથે જ બતાવે છે કે આદિવાસી સમાજની વાર્તાઓ પણ મુખ્ય પ્રવાહના સિનેમામાં સ્થાન મેળવી શકે છે.
ફિલ્મ જોવી એ માત્ર એક ટિકિટ ખરીદવી નથી; તે પોતાની ઓળખ, પોતાના વારસા અને પોતાના સમાજના સર્જકોને આપેલો ટેકો છે. જેમ આપણે અન્ય ભાષાઓ અને સમાજોની ફિલ્મોને સફળ બનાવીએ છીએ, તેમ પોતાની સંસ્કૃતિ પર આધારિત ફિલ્મોને પણ સમાન પ્રેમ અને પ્રોત્સાહન આપવું જોઈએ.
‘કડકનાથ’ માત્ર એક ફિલ્મ નથી, પરંતુ આદિવાસી સમાજના ગૌરવ, સંસ્કૃતિ અને અસ્તિત્વનો ઉત્સવ છે. આવો, પરિવાર અને મિત્રો સાથે આ ફિલ્મ જોઈને આદિવાસી સિનેમાને મજબૂત બનાવીએ અને આપણા સમાજની વાર્તાને વધુ ઊંચાઈ સુધી પહોંચાડીએ.
અંકિત ગામીત